Çocuk Bakıcısını Sigortasız Çalıştırmanın Cezası ve Riskleri Nedir?
Birçok aile, evinde çalıştıracağı çocuk bakıcısını sigortalı yapmanın isteğe bağlı olduğunu veya sadece bakıcı talep ederse yapılması gerektiğini düşünebilir. Ancak yasalara göre, ev hizmetlerinde çocuk bakıcısı rehberliği almak yasal bir istihdamdır. Peki, çocuk bakıcısını sigortasız çalıştırmak suç mu? Sigortasız bakıcı çalıştıran bir ailenin başına neler gelebilir? İşte bilmeniz gereken yasal riskler:
Çocuk Bakıcısı Sigortalı Çalışmak Zorunda mı?
Evet, 5510 sayılı Kanun uyarınca ev hizmetlerinde (bakıcı, temizlikçi, aşçı) çalışan kişilerin sigortalanması yasal bir zorunluluktur.
Eğer bakıcınız ayda 10 gün ve daha fazla çalışıyorsa, tam sigorta (SGK) kapsamında bildirilmelidir.
Yabancı uyruklu (Filipinli, Türkmen, Özbek vb.) bakıcılarda ise süreye bakılmaksızın çalışma izni alınması ve sigorta yapılması zorunludur.
Bakıcıyı Sigortasız Çalıştıran Ailelerin Başına Ne Gelebilir?
Bakıcının şikayeti, komşu ihbarı, rutin denetimler veya olası bir kaza durumunda sigortasız bakıcı çalıştıran aileleri bekleyen tehlikeler şunlardır:
1. Çok Yüksek Maddi İdari Para Cezaları
Sigortasız işçi çalıştırmanın tespiti halinde SGK, aileye geriye dönük olarak çok ağır idari para cezaları keser.
İşe giriş bildirgesinin verilmemesi, aylık prim bildirgelerinin düzenlenmemesi gibi her bir ihlal için asgari ücretin katları tutarında cezalar kesilir.
Ayrıca bakıcının çalıştığı süre boyunca ödenmemiş tüm sigorta primleri, gecikme faiziyle birlikte işveren aileden toplu olarak tahsil edilir. Bu durum tek seferde yüz binlerce liralık borçla karşılaşmanıza yol açabilir.
2. Ev Kazalarında Hapis ve Tazminat Riski
Bakıcının evinizde çalışırken (çocuğu parkta gezdirirken, yemek yaparken veya merdivenden düşerken) yaşayabileceği bir iş kazası, ailenin başına gelebilecek en büyük felaketlerden biridir.
Sigortasız bir bakıcı iş kazası geçirirse, devlet bakıcının tüm tedavi masraflarını karşılar ancak bu masrafların tamamını rücu ederek (yansıtarak) işveren aileden alır.
Bakıcının kalıcı sakatlığı veya vefatı durumunda, aileye milyonlarca lirayı bulabilecek maddi ve manevi tazminat davaları açılır.
Olayda ihmal bulunması halinde işveren hakkında ceza davaları ve hapis cezası gündeme gelebilir.
3. Yabancı Bakıcılarda Sınır Dışı ve Kaçak İşçi Cezası
Eğer sigortasız çalıştırılan kişi yabancı uyruklu bir bakıcı ise risk ikiye katlanır. Çalışma izni olmadan yabancı personel çalıştırmanın cezası çok yüksektir. Tespit edilmesi halinde:
Aileye "kaçak işçi çalıştırmak" suçundan çok ağır idari para cezası uygulanır.
Yabancı bakıcı sınır dışı (deport) edilir ve bakıcının ülkesine gönderilme (uçak bileti dahil) masraflarını işveren aile karşılamak zorunda kalır.
4. Geriye Dönük Hizmet Tespit Davaları
Bakıcıyla yollarınız kötü bir şekilde ayrıldığında, bakıcı geriye dönük olarak adliyede "Hizmet Tespit Davası" açabilir. Evde çalıştığı döneme ait fotoğraflar, mesajlaşmalar, apartman görevlisinin veya komşuların şahitliği bakıcının evinizde çalıştığını kanıtlamaya yeterlidir. Davanın kaybedilmesi durumunda tüm geçmiş primler ve cezalar faiziyle kapınızı çalar.
Hazırlayan : Nil Bilen